Die snaakse lewe op die nie-tropiese eiland.

Snaakse dinge in die UK

  • Wie het die sout vergeet? Wat is dit met Britse kos wat nie genoeg sout in het nie? Ek verstaan hart siektes ens, maar ons wil darem ook ons kos geniet. Nog ‘n vraag is hoekom is daar geen jodium in enige van hulle sout nie.  Volgens Wikipedia kry die Britte genoeg jodium in deur melkprodukte en verrykte ontbytpappe.  Wikipedia wys ook daarop dat die jodiumvlakke in melk toegeneem het deur jodium in die beeste se voer te sit, maar ook omdat daar jodium in die ontsmettingsmiddels is wat in boerdery gebruik word. Daardie laaste bron van jodium maak my effens bang, want wat ander kry ek dan in.
  • Ek dink daar is ‘n verwarring tussen chillie en kaneel.  Ek het masala spice mengsels gekoop wat baie soet is en glad nie brand nie.
  • Op daardie punt, hoekom voel dit of alles vetvry is, maar suiker word in oormaat gebruik.  Diabetes is tog ook ‘n eerste wereld siekte.
  • Ons gaan die wereld red van plastiek, maar intussen sit verkoop ons vrugte in plastiek bakkies in plastiek sakkies.
  • Ek het hier ook al die kleinste skaap tjoppies in my lewe geeet.  Shame die arme lammetjie moes skaars daglig gesien het.
  • Die Britte groet vreemdelinge moeilik wat OK is.  Wat my pla is dat mense wat jou ken jou nie groet nie.
  • Ek was by kerkmense vir middagete en toe hulle wil bid voor ete hou ek mooi my hande uit – net om te besef dat ek die enigste een is wat dit doen.  So geen hande vashou nie.
  • Sorry Sorry Sorry. Hoeveel keer kan ‘n mens jammer se in 1 dag.
  • Die Britte het ‘n unieke gawe om 50 woorde te gebruik as 10 sou doen. Ek het ook nou geleer as iemand se “I think you may want to consider” hy eintlik bedoel “just do it.”
Posted in Interesting life | Leave a comment

This song is going to get stuck inside your heart.

everything not awesomA few years ago Lego told us everything is awesome! And then in 2019 is wasn’t. The song that got stuck inside our heads had its lyrics changed to “Everything is not awesome” in a Lego coming of age version of the story.

I agree with Lego – life is awesome!  Until it is not anymore. Life builds up to these awesome moments and until …. the hour after, the day after, the week after when it isn’t awesome anymore. That instance when I realize the moment is now over and it’s back to reality; a reality that is not always that grand or exciting or happy. A messy reality where I am still human, still have to figure things out, still need to work the 9 to 5 and pay bills, do dishes and pack away the washing. The reality that people sometimes describe as the “life that happens to you while you are making other plans.”

13151710_10153526676701301_2032693012629310033_nI remember how awesome it was to travel India and see the Taj Mahal. I also remember the extreme low a day later alone back in my hotel room in Delhi wondering what now. This was a bucket list item ticked, this was the decision that made sense, this was an experience of a lifetime. A few hours later I would have to get on a flight back to Mumbai to continue on an exchange project that was failing miserably before returning home to work out the final month of my contract. I did have a few more Indian adventures, the project never worked in my hands and I got a new job 3 months later that opened another door 2.5 years later; but at that moment I couldn’t see past the dream ending, the adventure being done, the bucket list item scrapped off the list.  It was a dark, depressing place of despair leaving me with only one question: Why did it have to end?

In the last month I had 2 similar experiences, although the build up was not that big and the feeling of “not awesome” was a lot less intense. The first was after spending a long weekend with my cousins and kids at their house doing normally family stuff. This was the kind of holidays I dreaded as a kid because it is so boring – cooking, watching the fire, walking the dog, lounging on the couch watching movies. You know, normal life stuff. This time is was amazing, probably because I don’t have this in my everyday life. Living in a shared house with phantom housemates can never make up for family life. Getting on the plane to come home was one of those deflating moments. Somewhere the realization kicked in that screaming kids, a hyperactive dog and getting the food on the table in time is tiring and stressful, but there is also a privilege and joy in being part of that crazy loving family unit every day. I don’t care what modern society says about the virtues of singleness, not having kids, being able to spend your money as you see fit, focusing on your career bla-bla-bla. That weekend just showed me something is missing in my life…and I am wondering if that isn’t what is missing in some other lives too.

messy-crazy-familyThe second one is even less dramatic. We had an exchange student here from my home country, which basically meant that for the last 2 months I had an instant friend. Someone who gets me, who understands my accent, who wants to do stuff and explore the things I want to explore. When she got on the flight to go home on Friday, I also wanted to get on the plane home. Don’t understand me wrong, I didn’t want to follow her or anything weird like that, but all of a sudden I was homesick and want to go have Mom’s food and play with my cats and do Tuesday night movies and just be home again.  I just wanted to return to the safety of the community and country I grew up  in and is naturally comfortable in.  So it didn’t help that my tangible link to that just left on a jet plane.

downloadThe one thing that all 3 experiences have in common was an extreme feeling of loneliness and loss. I had no idea how to move forward into the next day retaining what I have just experienced and received. Or in terms of my Lego allegory, how do I take these “songs” that are stuck in my head and instead of becoming depressed and singing “everything is not awesome” learn from it and turn it into a song that can be stuck inside me heart.  Well, I don’t know yet, but at least writing it down already helped.

Posted in Questioning, Revelation | Leave a comment

The art of questioning

My first year math lecturer wrote this long proof on the blackboard during one of of classes. He described it as one of the most elegant proof in maths he has ever seen.  The subsequent lesson was for us to not just accept it as that, but to question everything. According to him he would know he succeeded as an educator if we could come back and proof him wrong on something he taught us. This was one of 2 lessons I learned in maths that year. The other one was that if I write down ” If episolon >1, then delta is …” i will get 1 mark on the question paper. I had no clue what 1st years pure maths where about.

After I joined Shofar I remember Sias telling us on numerous occasions not to just blindly accept everything they tell us from the pulpit. We need to question them and come talk to them when we don’t agree. I always sat there wondering what he was on about. All the information was so new and I felt so lost in my one ignorance, that I didn’t know how he wanted me to contradict anything he said. Seriously? However he was right, the church is also fallible and since it is not a sect their main aim was to teach us of Christ to foster the relationship, not to indoctrinate me with various theories that I had to follow blindly.

This brings me to my current line of questioning. We normally see ourselves as good people. So I was asked why am I a good girl. The answer should be easy – I don’t sleep around, I don’t watch dodgy movies like 50 shades of grey, I wear modest clothes, I don’t get drunk, I don’t swear,  I visit my family, I try to be on time for everything, I work hard……..  Good girl. I start to feel like Sups our Jack Russel now, except I am not getting treats when I did something right.

Instead of a treat I got confronted with a second question.  Is a good girl a godly girl? So from experience I have learned that obviously the answer is No or the question wouldn’t have been asked. So now the trick is to figure out why. What is wrong with being good?

Now since I have attended church regularly for a large part of my life, the first scripture that jumps to mind is Mark 10:16-17: “As Jesus started on His way, a man ran up and knelt before Him. “Good Teacher,” he asked, “what must I do to inherit eternal life?” Why do you call me good?” Jesus answered. “No one is good–except God alone.

Yeah! Problem solved. No one is good except GOD, let’s move on. Well in this case moving on did help, although my hermeneutics can be questioned.  Reading on the story goes:  You know the commandments: ‘You shall not murder, you shall not commit adultery, you shall not steal, you shall not give false testimony, you shall not defraud, honor your father and mother.’  “Teacher,” he declared, “all these I have kept since I was a boy.” Jesus looked at him and loved him. “One thing you lack,” he said. “Go, sell everything you have and give to the poor, and you will have treasure in heaven. Then come, follow me.  At this the man’s face fell. He went away sad, because he had great wealth.”

Different people will get different things from this passage and have different opinions about what the rich young man did wrong. What stuck with me is “you know the commandments.”  Yes I know the commandments. I heard them every week while growing up in the church of my childhood. I read the blogs, hear the testimonies, got the books, have the deep chats. I know the commandments:

  • I don’t sleep around, I don’t watch dodgy movies like 50 shades of grey, I wear modest clothes – “But among you there must not be even a hint of sexual immorality, or of any kind of impurity, or of greed, because these are improper for God’s holy people.” (Ef 5:3)
  • I don’t get drunk – “Do not get drunk on wine, which leads to debauchery. Instead, be filled with the Spirit.” (Ef 5:18)
  • I don’t swear,
  • I visit my family,
  • I try to be on time – “Pay careful attention, then, to how you walk, not as unwise but as wise, redeeming the time, because the days are evil.” (Ef 5:16)
  • I work hard – “Whatever you do, work at it with all your heart, as working for the Lord, not for human masters” (Col 3:23)

However what does this commandments make me?  Apparently not good.  And what does my “Go, sell everything you have and give to the poor, and you will have treasure in heaven. Then come, follow me” look like? I don’t know….but at least I can ask.

This is a bit of a cop-out conclusion, but the fact is I don’t know at present. Sorry.


Posted in Questioning | Leave a comment

Ashes to prove it


Speaking to various people the last few days highlighted that 2017 was a difficult year for a lot op people. I made the remark to one of my friends that this year definitely had it’s ups and downs to which she replied that is was crazier than that; it was more like a roller coaster ride. Most of the people around me also look exhausted.  I know I am, I have been since the start of November. I am so tired of politics at work, goal posts that keep moving, passive-aggressive conflict, complicated friendships, constant busy-ness, principles being challenged and feeling like every day is a constant battle. One of my weirdest moments the last while was when I made a gender-based joke with someone about something he bought, and almost got annihilated by a 3rd party because of my non-feminist comment. This was followed by a long discussion on who in the room were feminists or, one step higher on that scale, actual activists.  I would have liked to say I actively participated in this discussion, but unfortunately I went into guppy mode (i.e. stunned silence like a fish in a fish tank) after the initial remark and my brain only really started to work again a day later.

In Biblical terms we would probably label a lot of what happened this year as “trials by fire.” We get taught that although these fires really hurt, they are also really good for us. This also really sounds counter-intuitive. On top of that the chorus of a Meatloaf song keeps popping into my head: “You’ve been through the fires of hell and I know you’ve got the ashes to prove it.”  All fine and well, but Shadrach, Meshagh and Abednego were thrown into the fiery furnace and they emerged without even smelling of smoke. How’s that? It would be great to say I was as obedient as Daniel’s three friends and came out or 2017 smelling fresh and clean, but I fear my clothes do smell a little of smoke and I definitely have some ashes in my hands. I also smell smoke and see ashes in my friends’ lives, so none of us are leaving this year untainted. However, I also see growth. I see people who are carrying promises of GOD in their lives that are slowly sprouting. I see people who have lost idealistic hope, but are willing to cling to their Savior and pray His promises into being. Like Daniel did to end Israel’s 70 years of exile. It seems GOD’s promises are like protea seeds that needs heat-activation to germinate and only sprout after fire cleared the way above the ground for growth.

Here’s hoping to see proteas in 2018.

Posted in Revelation | Leave a comment

Stories oor diamante en bokke

Begin Junie was familievakansie tyd. Pa, Ma, ek, Juan en Melize het die bakkie gevat op die N7 Namibië toe, maar met ‘n effense draai want ons het by Kamieskroon die pad byster geraak Hondeklipbaai toe en toe verder kuslangs gery tot in Port Nolloth waar ons die eerste aand geslaap het. Ma het op die internet ‘n plekkie opgespoor wat nie te duur was nie, en ek moet sê ek sal nie omgee as die Port Indigo self-catering eenheid waarin ons gebly het my permanente huis in die Kaap was nie. Maar oordeel self, hier is ‘n foto van ons uitsig van ons stoep af.


Natuurlik met so ‘n uitsig moet ‘n mens maar braai, want uiteet gaan net verkeerd wees.

Dag twee het ons die grondpaaie aangevat oor die grens Ai-Ais toe. Die ou mense het altyd gesê dat Namibië se grondpaaie beter as die Republiek se teerpaaie is. Miskien moes ek meer van Nam se grondpaaie gery het en minder van die Republiek sin, want êrens op daardie grondpaaie tussen Oranjemund en Sendelingsdrift is enigIMG_4549e 4×4 drome wat ek dalk kon gehad te ruste gelê. Jy weet die sinkplaat is erg as dit gemakliker is om langs die pad te ry (dit herhinner my aan ‘n uitstappie Zambië toe jare terug waar ons dieselfde probleem gehad het) en as ‘n klip die bakkie se deur tot op die metaal krap.Ek moes net ‘n foto neem hiervan, want hoeveel keer in ‘n mens se lewe gebeur dat dat jy soveel skade aan ‘n bakkie aanrig en dis nie eers jou skuld nie. Oom Hannes het later vir my en Melize vertel dat op ‘n grondpad ry jy altyd naby aan die ander voertuie verby, sodat die klippe nie tyd en plek het om hoog op te spat nie.

Ongeag my bestuursvernuf het ons by die pond by Sendelingsdrif aangekom. En alhoewel ek weet ons was tegnies in die middel van nêrens, het ek regtig verwag dat die pond groter gaan wees as ‘n platform waarop net twee bakkies kan pas en dat die Oranjerivier nie so maklik gaan lyk om net oor te swem nie. Na die hopeloos te vinnige pond kruising het ons die grondpad verder gevat Ai-Ais toe na die warmwater swembaddens, of liewers swembad en splash pools. Ons al 5 kon nie in een huisie bly nie, want daar is net 2 dubbel beddens in die luukse chalet. Dit maak sin totdat jy die chalet sien en begin wonder of die argitek aan ernstige entevrees gelei het, want die vertrekke is massief. Daar kon ten minste nog een King size bed in die badkamer alleen ingepas het. Die ouers en ek kla egter nie, want ons het baie lekker geslaap. Juan en Melize se woonstel aan die ander kant het ‘n effense swawel reuk gehad van die warm water.  Dit sou seker OK gewees het as hulle wel warm water in hulle stort gehad het. Dit was een van die meer ironiese situasies op die vakansie gewees. Melize het gaan navraag daaroor en alhoewel daar plakkate op is wat aanmoedig om water te bespaar, is sy aangesê om die kraan oop te draai en vir 15 min te laat loop sodat die water kan warm word want dis ver van die oog af tot by die woonstel. Miskien moet hulle maar in geysers belê.

O ja, voor ek vergeet, die middagete broodjies en chips by die restaurant is die moeite werd. Ek het ‘n hele hoenderborsie op my hoenderbroodjie gekry en Juan ‘n minute steak. Die menu verskaf ook eindelose pret met hulle wynbeskrywings wat juwele insluit soos “subtle notes of tennis.”

Na Ai-Ais het ons diamante gaan soek in Luderitz. Op pad soontoe het ons ‘n by die Seeheim hotel appeltert gaan eet; Ma beweer dis lekkerder as die alombekende Solitaire appeltert. In Luderitz aangekom het ons ‘n verweerde wit gebou gesien met ‘n rooi pyl wat om ‘n draai wys met ons verblyf, Villelodge, se naam op. Ons het die rooi pyl gevolg, teen die heuwel afgery en nie die ingang gekry nie. Nadat ek en Melize by die hotel in is om te gaan aanwysing vra, het ons uitgevind die verweerde gebou is die verblyf en die pyl wys maar net dat die ingang aan die ander kant is. Ons was baie dankbaar toe ons ontdek dat net soos ‘n boek, jy nie altyd geboue aan hulle buitekante moet oordeel nie. Die huisie was toe heel netjies en gerieflik. En dis toe daar wat ons op die heilige Sondagaand besluit ons gaan nou kerriekos kook. Raai hoeveel winkels is in ‘n plattelandse Nambiese dorpie oop op ‘n Sondagaand? Net die Portugese winkel. En raai hoeveel kerries verkoop hulle? Niks. Gelukkig vir ons het die eienaar van sy spesiale mengsel uit sy “take-away”winkel uitgeskep. Gemeng saam met van ons Indiese Dhal masala het ons ‘n pot kerrie gemaak daardie aand wat vir niks teruggestaan het nie. Self die akteur-hond van die eienaars (so genoem omdat hy met daardie onskuldige gesiggie almal flous om hom kos te gee) se mond het gewater.


Maandagoggend is ons vroeg uit op ‘n woestyntoer in die Spergebied in saam met Coastways Safaris – Pomona & Bogenfels Tour. Die Duitse tannie wat ons gids was het my baie aan my ou woonstelmaat Monika laat dink, heel moontlik weens die eenderse Duitse agtergrond en sienings. Elke plek het ook maar sy idiosyncrasies; vir die Spergebied behels dit dat almal eers ‘n alkohol blaastoets moes doen. Die hele geskiedenis van die area is fasinerend en wys net wat geld kan regkry.  In 1908 het werker, Zacharias Lewala, ‘n blink klippie opgetel wat hy vir August Stauch gegee het. August het die klippie getoets op sy horlosie glas en besef wat dit was. En daar was baie van hierdie blink klippies; soos Namdeb se website sê: “The deposits were very rich, so rich that Stauch and others could often simply pick up diamonds from the valley floors”. Dit was die begin van die diamand toeloop. Ek en Melize het ook blink klippies gesoek, maar kon nie kry nie.

In Pomona waar ons middagete gehad het, was daar ‘n boek met fotos van die diamandvelde. Die mans het letterlik in hulle pakke klere hande viervoet langs mekaar gekruip om die klippies op te tel. Siende dat dit ‘n woestyn was, was daar nie vars water nie. Die water is met skip ingevoer van Suid-Afrika af. Hulle sê ook dat die mense het so gewoond geraak aan die brakwater, dat as hulle in die dorp (Luderiz) gekom het, dan het hulle sout in hulle koffie gegooi om dit drinkbaar te maak. Die stories het net meer en meer interessant geraak Dinsdag by Kolmanskop; waar hulle self ys gemaak het en ons vertel is hoe die yskaste van destyds gewerkIMG_4552 het. Die ander snaakse storie wat uitgekom het was van die mans wat saans by die kegelbaan gekuier het. Alles het glo goed gegaan todat hulle op ‘n stadium begin honger word het. Die beste oplossing was dan om by die slaghuis in te breek en die duitse worse te steel. Klaarblyklik het die slagter nooit skade gelei nie, want hy het net doodeenvoudig die volgende dag vir almal wat by die kegelbaan gekuier het rekeninge gestuur. So maklik soos dit.


Nou buiten vir ons in diepte geskiedenis lesse het ons toer ons ook Bogenfels toe geneem wat basies ‘n baie groot boog is wat in die see staan. Ek en Ma het tot bo probeer loop, maar die plakkies wat ons aangehad het wou nie saamloop nie.

Ons het Dinsdag al die ander toeriste goed gaan doen in Luderitz, maar ek dink ons hoogtepunt was die klein restaurantjie wat ons ontdek het waar ons oesters vir R9.00 een kon eet en ‘n kreefstert vir R30.00 (as ek reg onthou, dit was in elk geval belaglig goedkoop.)

Na Luderits is ons jagplaas toe in Koës. Tipies Namibiers kom ons die eerste aand daar aan en maak hulle verskriklik verskoning want daar was nie eintlik tyd vir kosmaak nie so ons gaan NET ‘n kudu fillet braai. Ek moet sommer van die begin af sê dat dit baie moeilik is om ooit honger te lei op daardie plaas, want tannie Marelize haal uit en wys. Oom Hannes het spesiaal vir ons Donderdag op ‘n springbokjag geneem waar Melize die kans gehad het om die springbok se binnegoed uit te haal. Ek het maar ver weggebly, die idee van bloed staan my nog net so min aan soos te ek klein was op die jagte in Gobabis. Ons het die volgende week Maandag op ‘n gemsbok jag gegaan tussen die duine, maar dit was nie naastenby so ‘n aangename ervaring nie. Die jagter het die gemsbok gekwes en toe is ons op ‘n malle vaart agter die bok aan. Dit was een van daardie ritte wat die Indiese tuktuks na ‘n Sondagmiddag uitstappie laat lyk het. Arme Melize het die meeste deurgeloop, want ek en Ma het op haar geval – darem nie op dieselfde tyd nie. Ek kan nou hier net ‘n bietjie spog, my pa kan beter skiet as van die ander jagters wat ons op die plase ontmoet het. Al sy bokke was kopskote, behalwe die een wat se agterbeen afgeskiet is. Ons het wel almal besluit jy moet nogal goed wees om die agterbeen van ‘n bok af te skiet, want dis die kleinste teiken op die bok. En te oordeel aan van die stories wat ons gehoor het is hy baie meer ekonomies met die gebruik van sy patrone.

So nadat ons ons spekvet geëet het op die plaas, is ons Kgalagadi toe om leeus te gaan sien. Laat ek almal solank die teleurstelling spaar – ons het nie ‘n enkele leeu gesien nie. Die res van die familie het wel by Tweerivieren die leeu hoor brul. Ek aan die ander kant het te vas geslaap, so ek weet nie van hom nie. Buiten vir die een klein teleurstellingtjie, was ons verder lekker bederf. Sommer die eerste aand het ons ‘n klomp kameelperde gesien. Dis altyd pret om te sien hoe die arme goed moet sukkel om by die grond uit te kom om water te drink. Daar het twee wilde katte rustig onder ‘n boom gelê en op ‘n stadium in die ry was Melize vas oortuig dat sy sopas uile in ‘n boom gesien het, sommer so helder oordag. Pa het gesê hy sal haar ‘n brief gee as daar regtig uile in die dag in die boom sit…en wonder bo wonder toe sit daar twee uile in die boom.  Die grootste bederf was egter Fritz, ons aangenome jakkals, wat die aand by die tentekamp vir ons geselskap gehou het. En dan natuurlik die baba jagluiperdjies wat ons op die laaste dag gesien het.IMG_9433

Amper vergeet ek, Juan en Melize het ook ‘n vlermuis aanval in Tweerivieren oorleef. Dit het wel veroorsaak dat hulle ‘n enkelbed moes deel die laaste aand wat ons in die Kgalagadi was. Ons het die vakansie afgesluit in die jaghuis, waar die vuur sommer aangesteek word sodra die bakkie daar stop.  Dis altyd lekker om ‘n plek te wees waar dit regtig donker is in die nag, waar daar geen elektrisiteit of selfoonopvangs is nie en waar ‘n mens die hele dag lank kan potjie maak op die vuur.  Maar soos alle goeie dinge moes hierdie een ook tot ‘n einde kom.  Hopenlik volgende keer sien ons leeus.



Posted in Reise | 1 Comment

Golden triangle – India

Een van my “bucket list” items was om die Taj Mahal te gaan sien. So terwyl ek nou in Mumbai is as deel van ons akademiese uitruilprogram, het ek gedink dis die ideale tyd om ‘n klein vakansietjie te vat en Agra toe te gaan. Ek het vliegtuigkaartjies gesoek en na verskillende opsies vir uitstappies, hotel verblyf ens. gekyk. Op die ou end het ek en Ma besluit om liewers ‘n toer te gaan doen, alhoewel ek my hele lewe nog van die opinie was dat georganiseerde toergroepe onnodig en ‘n mors van geld is. Wel, hier is ‘n voorbeeld waar ek met graagte my woorde terugtrek en erken dat ek baie bly was ons het by ‘n toergroep aangesluit. Die toer, gereël deur die Australiaanse maatskappy Intrepid Travel, was 100% die moeite werd.


Dag 1 – Arriveer in Delhi.

Ons het vroegoggend gevlieg uit Mumbai se Chhatrapati Shivaji International Airport (wat hierdie jaar aangewys is as die beste lughawe in die wêreld) na Delhi se Indhira Ghandi International Airport (laasjaar se beste lughawe). Ek weet nie hoe die beoordeling werk nie, maar die lughawens is indrukwekkend en ek het lekker rondgehardloop om te probeer fotos kry van al die kunswerke teen die mure. Die taxi rit van die lughawe af na ons hotel was baie rustiger as ons rit in Mumbai ‘n week vroeër – die paaie was in beter kondisie, ons taxi bestuurder was rustiger en as ek by die venster uitkyk dan het dit gelyk of ons in Noord-Namibië was. Die illusie van beheer het net gehou totdat ons die Karol Bagh area betree het waar ons hotel was. Op ‘n stadium het ons taxi letterlik tussen ‘n ander kar, ‘n muur en ‘n fiets vasgesit – hoe gebeur dit? Tipiese Indië styl het ons wel veilig by ons hotel aangekom en is ons gegroet met koue aircon en die onaangename reuk van skoonmaakmiddels. Ek weet nie wat hulle gebruik nie, maar dit laat ‘n mens nogal na hospitaal Jik reuke verlang.


“Selfie”saam met die locals. In hierdie geval het hulle vir my gesê hy is ‘n “very traditional and humble farmer”. As gevolg van ons ligte vel- en haarkleur word ons kort-kort genader vir fotos. Ravi het gesê dis maar dieselfde as wat ons as toeriste die “local” Indiërs wil afneem – altwee groepe is vir mekaar vreemd en interessant.

Die eerste aand het ons ons mede-reisigers ontmoet en ‘n uur lange “briefing” gekry oor Indiese kultuur, praktiese aspekte en hoe die toer gaan verloop.  Maar voor ek verder gaan, kom ek stel die toergroep voor:

  • Ravi – ons toerleier. Hy is ‘n Rajasthan boorling, ‘n reus van ‘n man wat vas glo aan sy Indiese idiologieë.  Hy het ook ‘n baie droë sin van humor en vertel lekker stories.
  • The South Africans  – ek en Ma.  Ons lyk soos Europieërs/Amerikaners/Aussies, maar ons geld is nie naastenby so baie werd nie.
  • The Austrian – Mario. ‘n Alleenreisiger wat sy Kingfisher bier en Cafè Coffee day koffies baie geniet. Sy grootste droom was om ‘n tier te sien (natuurlik ‘n grap wat ons heeltyd deurgevoer het.) Ravi het ook die hele toer deur probeer om vir hom ‘n huwelik te reël met ‘n plaaslike skoonheid.
  • The Aussies – Jacintha and Letiticia. Jacintha kan ‘n “native” van enige vasteland wees en is by die Taj Mahal self uit ‘n foto uitgestoot omdat die “locals” gedink het sy is ‘n Indiër en hulle wil saam met die wit “girl” afgeneem word.  Letiticia is die wit “girl” wat ‘n “gap” jaar vat tussen skool en universiteit en nou vir 3 maande die wêreld toer.
  • The Mexicans – Nee, ongelukkig nie Julia Roberts en Brad Pitt nie, alhoewel Mario baie hoopvol was. ‘n Jong getroude paartjie  Antionio and Karina wat nog baie verlief is en die hele tyd handjies vashou. Ravi wou op ‘n stadium geweet het of hulle bang is hulle gaan mekaar verloor, want in Indiese kultuur raak mans en vrouens nie aan mekaar in die publiek nie. Hierdie twee het ons ook geleer dat daar nie net Afrika- en Indië -tyd is nie, maar ook Mexico-tyd.

Ons “briefing” is afgesluit met ons eerste tradisionele ete in ‘n plaaslike restaurant. Ons het Palak Paneer gehad -spinasie en roomkaas kerrie met gebotterde naan brood.  Heerlik.

Dag 2 – Ou en Nuwe Delhi.

Na die vorige aand se feesmaal was ons tradisionele hotelontbyt glad nie lekker nie.  Die omelet was te plat en te sout. Ek dink net die chai (tee gekook in melk met speserye) was lekker, maar ek mag verkeerd onthou. Ons eerste dag se program het ingesluit ‘n rit op die Delhi Metro, ‘n staptoer deur ou Delhi en besoeke aan Delhi se oudste moskee, die Jama Masjid, en die Shikh tempel, Sheeshganj Gurudwara.


Ou Delhi: Besig om “marigold garlands”te maak vir offerhande in die tempels.

Reis met die Delhi Metro was ‘n verassende goeie ervaring. As dit jou eerste keer op ‘n trein in Indië is, dan is daar baie mense; maar na ons Mumbai treinrit kon ons nie glo hoe modern en luuks die metro was nie. Ons kan net sowel in Dubai of Istanbul gewees het. Ou Delhi is mal besig, maar Ravi is ‘n goeie toerleier wat dit uitstappie na ‘n Sondag-middag wandeling deur ‘n park laat lyk het. Wat ek baie waardeer het is dat hy kort-kort sou stop en ons die verskillende kulturele aspekte verduidelik wat ons teëgekom het. Die moskee was mooi, maar wat my die meeste beïndruk het was die “community kitchen” by die Shikh tempel. Ongelukkig kan ek nie die getalle onthou nie, maar hulle het hierdie enorme kombuis, wat deur vrywilligers bedryf word, waar hulle kos voorberei wat hulle alles uit skenkings kry. Dit is dan vrylik beskikbaar aan almal wat ‘n maaltyd nodig het. Klaarblyklik kan ons iets by hulle leer.

Anatomy of Autorickshaw

T-shirt ontwerp deur TANTRA.

Die middag het ons afgehad en ek en Ma het vir Mario op sy eerste tuktuk (ook bekend as ‘n auto of autorickshaw; in my opinie ‘n poegie met ‘n dak oor) ervaring geneem en ons het die Lodhi garden gaan besoek.  Dis altyd lekker om saam met ‘n “newbie” iets te doen. Alles is weer nuut en vars. Die tuktuk rit is weer verskriklik “scary”. Die skilderye is weer “amazingly” mooi. Die beeldjies is weer oorweldigend baie en die gemors is weer net te erg. Alles waarvoor ‘n mens stadigaan afgestomp word kom weer in perspektief.

Dag 3 – Trein na Jaipur.

Ons moes 5:00 klaar wees om ons vervoer na die stasie te ontmoet. Dis ook hier waar ons geleer het dat alhoewel die afstande tussen die plekke kort is, dit baie lank neem om dit af te lê.  Delhi en Jaipur is 288 km uit mekaar uit, maar met die vinnige trein neem dit 5 ure. Hierdie treinrit was een lang stryd gewees, want ek wou so graag wakker gebly het om alles langs die pad te kyk maar ek was net te moeg. Op plekke was die huise tot teen die treinspoor gebou en het mense op die spore gesit asof dit hulle sitkamer banke is. Vanuit die trein het ons menigste mense se oggend rituele dopgehou en ook ‘n blik gekry van die ware, nie-toerisme Indië.


Die rissies wat ons so laat hoes het.

Ek het gemengde gevoelens oor die pienk stad Jaipur. Aan die begin het die stad my net totaal oorweldig – ons het baie warm gekry, dit ou stad was belaglik besig, die rissie markte het ons laat hoes en orals was daar net motorfietse en mense en diere. En toe gaan ons na ‘n die materiaal-drukkers en juweliersmarkte toe en kon ons weer op ons eie pas dinge inneem. Dis hier waar Jaipur toe een van daardie stede geraak het waarheen ek enige dag sal terugkeer. Die pienk stad is ondere andere bekend vir sy materiale en ons het ‘n demonstrasie bygwoon waar hulle met die hand die drukwerk op die materiale met hout stensils en natuurlike kleurstowwe doen. Daarna is ons na hulle winkel geneem waar hulle vir ons chai gegee het en die helfde van hulle winkel se voorraad voor ons kom oopgooi het om te aanskou (OK, ek oordryf nou erg). Ek, die Aussies en Karina het selfs saris aangepas. Jaipur is ook bekend vir sy juwele, so ons is geneem na ‘n winkel waar edel en half-edel gesteentes geslyp word. (Raai hoeveel van daardie gesteentes kom van Afrika). Daarna kon ons lekker verdwaal tussen juwele wat ons gewoonlik net op fotos in tydskrifte of Bollywood flieks sien. Hierdie is een van die plekke waar die Mexicans ‘n bietjie vasgeval het. Na ons inkopies het die Aussies en Ravi ‘n regte Bollywood fliek op die grootskerm gaan kyk.  Die res van ons het aandete verkies bo ‘n dansende liefdesverhaal in Hindi sonder onderskrifte.


Die olifante wat die toeriste opdra na die Amer fort. In die ou dae sou die keiser en sy harem so gereis het.

Dag 4 –  Jaipur die pienk stad.

Weens die hitte is ons vir ‘n vroeë oggend uitstappie na die Amer fort, een van die menigte indruk-wekkende paleise in die area. Oppad soontoe het ons langs die pad gestop om fotos te neem en toe ons terug na ons kar wou gaan, het ‘n “snake charmer” sy slang reg langs ons voertuig kom neersit. Wat ‘n manier om toeriste te vang.

Jy kan teen ‘n ekstra fooi ‘n olifant opry tot by die fort. Ons het dit nie gedoen nie, maar ons het baie mooi fotos geneem van die olifante. Die fort is massief en die stories baie. Die hoogtepunt was die keiser se paleis, die Sheesh Mahal, wat spieëls oorals op die mure het.


Ek en Ma voor die Sheesh Mahal met sy fantastiese mooi mosaïek werk gedoen met spïeels ingevoer vanaf Belgïe.

Die middag kon ons doen wat ons wou en het ek en Ma het ‘n tuktuk gehuur vir 100 rupees ‘n uur (so R25). Ons was 2 van baie min Suid- Afrikaners wat ons tuktuk bestuurder al ontmoet het, so hy het baie met ons probeer gesels en ons selfs in sy besoekersboek vir sy tutktuk laat skryf. Ek wou baie graag die  apie- tempel gaan sien het, maar halfpad teen die bult op na die tempel toe in die hittige son het ons die Aussies gekry (dankie tog). Hulle het ten sterkste aanbeveel dat ons omdraai, want daar was meer apies waar ons op daardie stadium was as by die tempel self. Die res van die middag is toe in meer aangename omstandig- hede deurgebring in speserye-, kuns- en ander handwerkartikels winkels. Ons het selfs henna patrone op ons hande laat verf.

Teen die tyd was ons al ‘n bietjie moeg vir kerries en het die groep besluit om na die Haveli Heritage hotel toe te gaan vir aandete.  In retrospek sou die Italiaanse restaurant langs ons hotel dalk beter gewees het. Die kos was ‘n interessante weergawe van Westerse kos uit ‘n Indiese oogpunt en alhoewel die tuine fantasties mooi gelyk het, was dit te donker en was daar te veel muskiete om buite te sit en dit te geniet.

Dag 5 –  Karauli en die Heritage Hotel


Die “South Africans” en “Aussies” met henna op hulle hande.

Karauli is ‘n klein dorpie en die plek waar ons die voorreg gekry het om in ons eie Heritage hotel te bly.  ‘n Heritage hotel is basies ‘n hotel wat in ou paleise of soortgelyke historiese belangrike geboue begin is. Amper soos in die fliek “The Best Exotic Marigold Hotel”, behalwe dat hierdie hotelle baie beter in stand gehou word as in die fliek. Ons was die enigste gaste in die Bhanwar Vilas Palace, die paleis wat in die vroeë 1900s gebou is vir die koninklikes van die dorp. Hulle bly nog op ‘n deel van die eiendom. Mario het ook hier uiteindelik sy tier gesien, dit was wel opgestop.


Ons het ook in hierdie dorpie ‘n Hindu tempel gaan besoek, maar ek het nie veel aandag gegee nie want ek was te besig om met 2 klein dogtertjies te speel. Plus dit was net te warm om om te gee wat met die Krishna-beeld gaan gebeur.


Mario se tier!  Die Karauli koninklikes en die opgestopte tier in die ontvangsarea van Bhanwar villas hotel. Die foto is van die internet afgeneem, want ons was nie so gelukkig om hulle te ontmoet nie.

So min soos ek van Lagers hou, of eintlik van enige bier wat gebrou word volgens die reinheitsgebod, so amazing lekker was Kingfisher Premium Larger in die hitte van Rajasthan. Klaarblyklik is alles goed op sy tyd en in ‘n tropiese klimaat het selfs Larger sy plek. Die eerste aand toe ek in Delhi Kingfisher Light geproe het, was dit die slegste bier denkbaar. Waar is ons “craft” biere? Maar in Karauli, na een van Ravi se “village walking tour” draf sessies, toe koop ons Kingfisher Premium in 650 ml bottels en was dit die beste drankie nog.  Coke was teen die tyd heeltemal te soet en water het net getroos. Ons eindig ons dag in Karauli af by ‘n tuintafel in ‘n Indiese paleis met ‘n span bedienaars wat ons op hulle hande dra (soos tipiese koloniste) en drink bier saam met ons “fancy” kerrie disse. Dit was AMAZING! Dis een van daardie aande waar jy voel jy kan maar vir ewewig ‘n toeris in hierdie land bly. Kom ons gesels tot laat aand, geniet die vars buitelug en koelerige aand briesie en verbeel ons ons kom van ‘n ander era af waar ons baie ryk en belangrik is. Laat die sprokie voortduur.

Dag 6 –  Agra:  TAJ MAHAL DAG!

Die groot dag – ons word vroeg wakker, pak, eet ons plat mushroom omelette en vertrek na die monument van liefde. Of dit was wat ons gedink het, maar voor ons in Agra uitkom het ons eers ‘n stop langs die pad by ‘n ou verlate hoofstad van die Mughal ryk, Fatehpur Sikri. Ons is nog nie eers ordentelik van die bus af nie of die komplimente en treur stories rol in – “oh, you are so beautiful”, “please Ma’am buy from me, I am just a poor student”, “come to my shop Ma’am, I will give you a good price.” Ons het probeer om by Ravi te bly sodat hulle ons uitlos, maar dit het net effens gehelp. Die beste was egter toe die een man die armbande wat hy verkoop deur die bus se venster op Mario se skoot neersit. Toe moes Mario dit maar weer PROBEER teruggee.


Die verlate stad van Fatehpu Sikri.

Fatehpu Sikri is die stel wat ek sal gebruik as ek ‘n fliek moet maak. Dis verskriklik groot, het allerhande interessante argitekteur en mosaïek werk, jy kan ver sien vanaf die paleis en dis oor die algemeen net indrukwekkend. Ek kan maklik vir  Priyanka Chopra hier voorstel  weg van haar Hollywood Quantico rol en terug in ‘n sari met te veel goue juweliersware en “eye-liner”. So mooi soos die verlate stad was, so bly was ons ook toe Ravi sê dis tyd vir middagete (lees aircon.) Hy het voorgestel dat ons nog na die moskee toe kan stap, maar die heuwel en die feit dat ons kaalvoet op die wit marmer moet loop het niemand aangestaan nie.

En dit bring ons by die Taj Mahal. Ravi het die hele tyd met Mario gespot oor sy “great love” wat hy in Indië gaan kry en die hoop was dat die Taj Mahal die saak sou aanhelp siende dat deel van ‘n “great love” storie is. Mario het wel ‘n “selfie” saam met ‘n Indiese meisie gekry, maar ongelukkig geen “great love” soos in die geval van Shah Jahan nie. Die storie loop dat Shah Jahan se vrou, Mumtaz Mahal, sy ware pasmaat was. Hulle het orals saam gegaan en alles saam gedoen. So is hulle ook saam oorlog toe toe sy swanger was met hulle 14de kind. Ek weet nie wat erger is nie, dat hulle 14 kinders gehad het of dat sy kans gesien het om swanger saam oorlog toe te gaan nie. Gedurende hierdie tyd het sy geboorte gegee aan die kind, maar sy het so baie bloed verloor dat sy dit nie oorleef het nie. Sy was 37 jaar oud. Shah Jahan was hartgebroke en het besluit om ‘n baie indrukwekkende mausoleum vir haar te bou. En so 22 jaar later het ons die Taj Mahal.


Taj Mahal op Woensdag 11 May 2016 om 18:29. Foto geneem met my eie Iphone.

Ons het 3 ure gekry net voor sonsondergang om te spandeer by die Taj Mahal sonder ons toergids en sonder ‘n program. Alhoewel die monument simmetries is, het ek fotos geneem van al 4 kante af. En soos ware toeriste het ons fotos geneem op die Diana bankie, ons het “selfies” geneem saam met al die “locals” wat ons gevra het vir “selfies” en het ons het klein gevoel teen die massiewe gebou.

Hierdie was ‘n goeie “bucket list” item.

Dag 7 – Terug Delhi toe via die Red fort en ‘n matfabriek.


My voete kan leer om so ‘n mat te waardeer.

Ons moes seker sien waar Shah Jahan gebly het ook en nie net waar hy en sy vrou begrawe is nie.  So ons is eers die oggend na die Red fort – nog ‘n indrukwekkende paleis.  “But wait…there is more.” In 2007 het die regering besef dat die besoedeling wat deur die fabrieke in die omgewing veroorsaak word, die wit Taj Mahal beskadig en dit stadigaan geel word. Toe maak hulle die fabrieke toe en laat baie mense werkloos. Die oplossing vir die werkloosheid het gekom in die vervaardiging van matte. Vrouens in die “villages” doen die knoop-werk om die matte te maak en dan word dit na Agra vervoer waar dit gewas, behandel en reggemaak word om te verkoop. Die hele proses neem gemiddeld 6 maande vir ‘n klein matjie. Ek het oor die matte geloop en dit was heerlik lekker sag en luuks. Ongelukkig het ek nie daardie tipe geld wat nodig is om een aan te skaf nie, so vir nou sal ek maar by ons nagemaakte Persiese geweefde matjie in ons huis hou (dit is totdat Ryan trou en uittrek met sy mat).

En toe is dit tyd vir die kort pad Delhi toe teen ‘n slakkepas in ‘n bus. Ek is so bly ons spoedbeperkings op die oop pad wissel nie tussen 60 – 100 km/h nie. Net betyds terug in Delhi vir ‘n laaste besoek aan ‘n lekkerwinkel, ‘n laaste Kingfisher, stort en Metro ry lughawe toe sodat Ma haar vlug SA toe kan vang.

“And so all good things must come to an end!”

Posted in Reise | Leave a comment

Honor the king

I don’t know about you, but I always have these lists of stuff I need to do sometime. One of the items on this list is to read some of the Shofar Bible school prescribed books. Now just to justify myself here, there wasn’t a prescribed books list when I did Bible school, although all those books came highly recommended. So a couple of Sundays ago I at last got around to picking up and starting reading John Bevere’s Undercover.  Now the reasons why I haven’t read it yet are numerous: one, I read  “The Fear of the Lord” and found it extremely challenging, so I was scared to read another book by John Bevere. Two, we use to hear enough about submission in church that I felt I had the topic covered and three, the newly wed girls with their submission-at-all-cost views really makes some inner feminist in me rebel.  In spite of my misgiving I really got into the book quickly and actually had to remind myself to pace myself, get up to eat and remember to go to church. I use to read a lot of motivational/self-help type of books and normally find them either boring (like seriously, just give me the sparknotes) or more focused on the writer’s ideas than the gospel. This is not the case with Undercover – it starts with the Bible and only uses stories to bring the point across in modern context.

So off course I expected that while reading a book on submission I would be challenged in some practical area as submitting to my parents, boss or church leaders, but this was not the case. The chapter that stood our for me was chapter 9 – “Honour the  king”. The chapter starts of with Peter telling servants to respectfully obey their masters etc. Nothing really applicable there. Then John Bevere tells the story of how he was being interviewed on a Christian radio station. During the break the presenter left the studio and he could hear that whoever was reading the weather was making jokes about the state’s senator. The lack of respect upset him tremendously. So when they were back on air he addressed the issue, only to find out it was the presenter who made the jokes and the interview got terminated prematurely.

So what was the big deal?
Acts 23: 5 –  “Paul replied, “Brothers, I did not realize that he was the high priest; for it is written: ‘Do not speak evil about the ruler of your people.'”
Ecc 10:20 – Do not revile the king even in your thoughts, or curse the rich in your bedroom, because a bird in the sky may carry your words, and a bird on the wing may report what you say.

It turns out we need to honor and respect the leaders appointed over us.  I remember knowing this once in my life, but somehow I started to forget it. Somewhere along the road of life it became acceptable behavior to make jokes about our president and politicians, to have their faces in every “spotprent” and to have jokes about them in every comedian show. I don’t know about you, but I really struggle with the idea of respecting Zuma or Malema or any of the political figures. I really enjoy the cartoons and the comedian shows and laughing at their expense. However, this is contrary to what the Bible says in 1 Pet 2: 17 – “Show proper respect to everyone, love the family of believers, fear God, honor the emperor.
Personally I think this last scripture summarizes the heart of the matter  – we have a lack of respect. So I know it is extremely difficult to respect the government who seems to be daily pulling the country further down a slippery slope into chaos. It is difficult to respect a president who was on trial for rape, are accused of corruption, used tax-money to build a mansion and so forth. This is definitely an issue we as Christians will have to pray about, but this is not the only lack of respect reflecting in our lives. To illustrate: when I was an Hons student we started calling one of our lectures on his name since he was only about 6 years older than us. We also got into a lot of trouble because the old Professors didn’t like it. At that stage I thought they were archaic and outdated. Then about 2 years back I heard that one of my friends, who are now a lecturer, were being called Dr by his students.  Since we are still relatively young, I asked him why they don’t call him on his name.  His answer was that it was easier to separate him from them this way and to make them realize he is not their pal. I thought it strange at that stage, until I started to see the effect that our casualness have. In the last few years I had numerous male students more than 10 years my junior flirting with me or make some really out of place comments in order to get what they want. I came across students that have no respect for my time or consideration that I cannot drop whatever I am busy with just because they decided to pitch up now or stop the conversation I am in just because they happen to walk by. It is as if the proper respect and order just doesn’t exist any more, but rather was replaced with a sense of entitlement that says “I am the most important person here and you will give me attention now.” I know this sounds like I am bad-mouthing students now, but this is only because they are my current point of reference. I am sure this problems stretch over all walks of life.

This also brings me to another area which I wonder if we are not slipping up in. In Afrikaans culture we have this custom of calling people 10 years older than you “oom” or “tannie”.  In these modern days we don’t like it, because it makes us feel old, or not trendy and cool and in any case I am not married to your “oom”. So what I am wondering is whether we are not doing our children a disservice in dropping formality. Doesn’t this “archaic form of addressing your seniors” help to teach respect and honoring? Or am I just trying to link up stuff that in reality doesn’t belong together?

So once again I came to end of my post with no clear conclusion but a lot more questions. However I will just summarize my main pondering point:  God demands us to have respect and honor but we are growing increasingly bad at it and somehow we will need to learn how to give respect and honor where it is due even if we really don’t like or agree that it should be given.

Posted in Revelation | Leave a comment